Dzień bez telefonu komórkowego – dasz radę?
15.07.2019

Jeszcze kilka lat temu taki dzień przeszedłby bez echa. Teraz dla wielu jest czymś nie do przejścia. Co powiecie na dzień bez telefonu komórkowego? Tak, to właśnie dziś.

Para nastolatków z deskorolkami
Ile razy dziennie zerkacie na ekran telefonu, sprawdzacie pocztę elektroniczną, zaglądacie do mediów społecznościowych? A może należycie do tej grupy, która jest w stanie zrezygnować z opcji all inclusive na rzecz bezpłatnego wi-fi? Z telefonem śpicie, jecie, zerkacie na niego w trakcie lekcji, wykładu, w aucie, a nawet w kinie? To może być FOMO.

Jestem fomersem
FOMO (ang. Fear of missing out) to strach przed pominięciem czegoś ważnego. To zjawisko, które istnieje od zawsze. Obecnie – z uwagi na popularność i powszechność Internetu, a przede wszystkim mediów społecznościowych – słyszymy o nim jednak dużo częściej.

– Wielu badaczy uznaje FOMO za chorobę cywilizacyjną, na którą narażeni są wszyscy użytkownicy mediów społecznościowych, bez względu na ich wiek – mówi Anna Borkowska z Akademii NASK. –Nerwowe reakcje na brak dostępu do Internetu, notoryczne zerkanie i odświeżanie mediów społecznościowych, maila, newsów, potrzeba szybkiego odpisania na wiadomość – to mogą być objawy FOMO – dodaje ekspertka.

Czy wiecie, że na świecie istnieją takie osoby jak fomersi? To osoby, które całą swoją aktywność (np. posiłek, wakacje, zakupy, uroczystość rodzinną, spotkanie ze znajomymi, itp.) rozpatrują pod kątem tego, jak przedstawią ją w mediach społecznościowych. Mamy nadzieję, że z Wami nie jest aż tak źle.

Niezależnie od wieku
FOMO możesz mieć Ty – dorosły, rodzic. Może też mieć Twój dziecko. Jak pokazują nasze najnowsze badania NASK – Nastolatki 3.0 zdecydowana większość młodych Polaków jest non-stop online. Niezależnie od wieku, stopnia wykształcenia czy płci. Smartfon, z którym młodzi ludzie niemal się nie rozstają i bez którego nie wyobrażają sobie życia, zastępuje im radio, telewizor, telefon i komputer stacjonarny.

Każdego dnia młodzi Polacy korzystają z Internetu średnio przez 4 godziny i 12 minut na dobę. To o 32 minuty dłużej niż trzy lata temu. 12% szacuje, że dziennie spędza w sieci nawet osiem godzin i więcej.

Stwierdzenie, że dziecko jest uzależnione od sieci jest często bardzo trudne. Dzieci i nastolatki, które mają problem z kontrolowaniem czasu online, mogą mieć różne objawy – od pogorszenia wyników w nauce, poprzez chroniczne zmęczenie, nagłe zmiany nastrojów, zachowania lękowe i depresyjne, aż po zachowania typowe dla osób uzależnionych (agresja, skłonność do kłamstw, irytacja, itp.).

– Jeśli zauważymy u dziecka takie reakcje, nie rozmawiajmy tylko o nadmierny korzystaniu z sieci. To może być efekt, a nie źródło problemu. Warto przyjrzeć się codziennej sytuacji dziecka. Być może spędzanie większości czasu online to efekt sytuacji życiowej – konfliktu z rówieśnikami, złej sytuacji w szkole, problemów rodzinnych – mówi Anna Borkowska z Akademii NASK.

Jak to leczyć?
Czy z FOMO da się wyleczyć? Oczywiście, że tak.

– Jeśli zauważamy u siebie oznaki FOMO, przede wszystkim zwolnijmy tempo. Usiądźmy i zastanówmy się, co tak naprawdę przeraża nas w chwilowym odcięciu od świata online. Przyczyna po pewnym czasie może okazać się naprawdę błaha – radzi Anna Borkowska, ekspertka Akademii NASK. – Warto też nauczyć się rozsądnie korzystać z mediów społecznościowych, dokonywać selekcji informacji, które do nas docierają, nie narzucać sobie niepotrzebnej presji. Pamiętajmy – nie musimy być ze wszystkim na bieżąco. Warto ćwiczyć też koncentrację tak, aby natłok wydarzeń i informacji nas nie rozpraszał – dodaje.

To jasne, że spędzanie czasu w Internecie może być także twórcze. To fantastyczne narzędzie ułatwiające życie. Będąc stale online często zapominamy jednak o relacjach z bliskimi, czy o rozwijaniu swoich pasji.

Dlatego zalecamy Wam kolejne lekarstwo na FOMO – choćby jedną dobę offline. Dzień bez telefonu komórkowego może być świetnym początkiem terapii.

Powodzenia!

O projekcie
Projekt „Kampanie edukacyjno-informacyjne na rzecz upowszechniania korzyści z wykorzystywania technologii cyfrowych” realizowany jest przez Ministerstwo Cyfryzacji we współpracy z Państwowym Instytutem Badawczym NASK. Kampanie mają na celu promowanie wykorzystywania technologii w codziennym życiu przez osoby w różnym wieku, przełamywanie barier z tym związanych oraz wzrost cyfrowych kompetencji społeczeństwa. Projekt obejmuje cztery obszary: jakość życia, e-usługi publiczne, bezpieczeństwo w sieci i programowanie.

zrodło: gov.pl

Nie taki Internet straszny jak go malują
25.06.2019

Czy Internet to samo zło? Ogłupia, uzależnia, szkodzi? Treści, które można tam znaleźć są bezużyteczne i niesprawdzone? A negatywny wpływ Internetu na młodych zmienia (na gorsze) ich całe życie? Kto choć raz usłyszał kiedyś takie ostrzeżenia – ręka w górę!

Dzieci przed komputerem
Z faktami nie dyskutujemy – nasze nastolatki są non-stop online. Czasy ciężkich komputerów to dla nich prehistoria. Życie bez portali społecznościowych – inna era. O wysyłaniu papierowych listów – nawet nie wspominają… Nie stawiają granic między światem online a offline. A jak jest z tym złem? Nie jest aż tak źle.

Oswoić potwora
Młodzi ludzie korzystają z sieci samodzielnie już od siódmego roku życia. Im młodsze pokolenie, tym ten kontakt następuje wcześniej – to jeden z głównych wniosków z badania NASK „Nastolatki 3.0”. Idąc dalej – prawie wszyscy respondenci, a było ich wielu – 1173 uczniów z 55 szkół z całej Polski, zadeklarowali codzienne kilkugodzinne korzystanie z sieci. Średnio – 4 godziny i 12 minut. Przyczyna? Coraz popularniejsze smartfony. Pierwszy nasuwający się wniosek – to bardzo źle. Jeśli jednak wczytamy się w kolejne wnioski badania powinniśmy być spokojniejsi.

– Internet jest dla nastolatków źródłem wielu korzyści – od poszerzania wiedzy w określonej dziedzinie, po możliwość kreowania swojego wizerunku, czy poszukiwania tożsamości – Mariola Kowalczyk, ekspertka z Pracowni Badań Społecznych NASK.

Chcąc uspokoić skołatane nerwy rodziców, skupimy się na poszerzaniu wiedzy. Najwięcej nastolatków, bo aż 65,4% najczęściej używa Internetu do słuchania muzyki. Jednak już na czwartym miejscu jest… odrabianie lekcji! Taką odpowiedź wskazało ponad 50% badanych. Ponad 20% nastolatków wykorzystując Internet przygotowuje się do klasówek i sprawdzianów. Niemal 19% – czyta wiadomości i artykuły, a ponad 15% – dzięki Internetowi poszerza wiedzę potrzebną do szkoły.

3,1% naszych badanych zadeklarowało, że przez Internet komunikuje się z nauczycielami, a 1,6% – korzysta z kursów e-learningowych.

Na szeroko
– Większość naszych badanych wskazała, że dzięki korzystaniu z sieci poszerza wiedzę w zakresie swoich zainteresowań. Muzyka, filmy seriale, teatr, ale i takie tematy jak sprawy społeczne, historia czy polityka – mówi Mariola Kowalczyk z Pracowni Badań Społecznych NASK. – Nastolatki nie ograniczają swoich poszukiwań do jednej płaszczyzny, ale rozwijają wiedzę na wielu polach jednocześnie – dodaje ekspertka.

O jakich dziedzinach i zjawiskach nasze nastolatki poszerzyły swoją wiedzę dzięki Internetowi? O muzyce – tak deklaruje 73,3% badanych. Na kolejnych miejscach znajdują się:

Film, serial, teatr – 56,4%
Dbanie o wygląd, ubiór, styl – 52,1%
Języki obce, inne kultury i kraje – 50,5%
Media – 48,4%
Zdrowie, zdrowy tryb życia, dieta – 46,8%
Sport, aktywność fizyczna – 46%
Społeczeństwo, polityka, historia – 44%
Technika, technologie – 34,3%
Matematyka, informatyka, fizyka – 32,9%
Psychologia, relacje międzyludzkie – 30,3%
Fotografia, sztuka, architektura – 29%
Biologia, chemia środowisko – 28,7%
Literatura, język polski, kultura – 26,7%
Rynek pracy, biznes, zarabianie pieniędzy – 22,8%
Religia, filozofia – 19,9%
– To co dostrzegliśmy w trakcie tych badań to zależności między preferencjami pozyskiwania wiedzy w obszarach swoich zainteresowań, a płcią badanych nastolatków. Chłopcy znacznie częściej niż dziewczęta deklarowali poszukiwania wiedzy o technice i technologiach, ale też polityce, historii, matematyce, czy informatyce – mówi Mariola Kowalczyk z Pracowni Badań Społecznych NASK. – Natomiast dziewczęta znacznie częściej niż chłopcy deklarowały, że chcą rozwijać swoją wiedzę w obszarach związanych z kulturą i sztuką, literaturą, czy fotografią – dodaje ekspertka.

Uczniowie zapytani o to, jaką rolę pełni dla nich szkoła w rozwoju kompetencji cyfrowych, wskazują, że to właśnie dzięki zadaniom szkolnym sięgają do internetowych zasobów. Przygotowując się do zajęć, sprawdzianów bądź odrabiając lekcje, zdecydowana większość z nich korzysta z Wikipedii (76,3%), czy wyszukiwarki Google (62,6%). Bardzo popularny jest też portal YouTube (47,5%).

Prawda i tylko prawda
Dowodem na to, że nasi respondenci byli uczciwi w swych deklaracjach jest to, że szczerze wyznali, że korzystają także z portali oferujących opracowania lub gotowe rozwiązania zadań szkolnych.

– Bez względu na cechy społeczno-demograficzne współczesne nastolatki powszechnie sięgają po treści edukacyjne dostępne w Internecie. Korzystają z wielu form, narzędzi i źródeł, efektywnie dostosowując je do swoich bieżących potrzeb i wymagań – mówi Mariola Kowalczyk, ekspertka z Pracowni Badań Społecznych NASK.

Co więcej, coraz popularniejsze są metody współpracy rówieśniczej. Oprócz korzystania z portali i innych narzędzi internetowych, nastolatki często poszukują wsparcia w przygotowywaniu się do lekcji wśród szkolnych kolegów i koleżanek. Wśród naszych badanych taka praktyka zdarza się najczęściej „kilka razy w tygodniu”. Ponad 15% respondentów współpracuje z kolegami i koleżankami codziennie, na ogół wykorzystując do tego komunikatory internetowe. Z możliwości pracy wieloosobowej nigdy nie korzystało jedynie 12,2% badanych. Zdecydowanie częściej z możliwości internetowej kooperacji korzystają dziewczęta i starsi uczniowie.

Nastolatki zdecydowanie rzadziej online komunikują się za to z nauczycielami. 60% nie robi tego wcale. W takim kontakcie z nauczycielami, za pomocą szkolnych systemów, pozostaje co czwarty uczeń.

Ostatni wniosek: nie taki Internet straszny jak go malują! Wnioski na to twierdzenie znajdziecie w raporcie z innego badania NASK – „Pozytywny Internet i jego młodzi twórcy”. Więcej o nim – już wkrótce.

Badanie „Nastolatki 3.0” było zrealizowane przez Państwowy Instytut Badawczy NASK od września do listopada 2018 r. To trzecia edycja badania – zapoczątkowanego w 2014 r. i odbywającego się co 2 lata. W badaniu wzięło udział 1173 uczniów z 55 szkół z całej Polski, w tym uczniowie: szkół podstawowych (531), gimnazjów (25), liceów (456) i techników (161).

Zobacz szczegółowy raport.

O projekcie
Projekt „Kampanie edukacyjno-informacyjne na rzecz upowszechniania korzyści z wykorzystywania technologii cyfrowych” realizowany jest przez Ministerstwo Cyfryzacji we współpracy z Państwowym Instytutem Badawczym NASK. Kampanie mają na celu promowanie wykorzystywania technologii w codziennym życiu przez osoby w różnym wieku, przełamywanie barier z tym związanych oraz wzrost cyfrowych kompetencji społeczeństwa. Projekt obejmuje cztery obszary: jakość życia, e-usługi publiczne, bezpieczeństwo w sieci i programowanie.

zrodło: gov.pl